Polski English Français
Kongres Kobiet
Kongres Kobiet

  

W Dniu Nauczyciela i Nauczycielki o tym, co najważniejsze – o edukacji

Dodano: 14 października 2016

 

Rząd planuje rewolucyjną reformę edukacji. W poniedziałek 10 października w 17 miastach w Polsce odbyły się protesty zorganizowane przez Związek Nauczycielstwa Polskiego przeciwko tym planom. Zdaniem ZNP proponowana reforma ustroju szkolnego w krótkim czasie zburzy wszystkie struktury systemu, tworzone przez wiele lat. Będzie ponadto kosztowna, a koszty te głównie spadną na samorządy terytorialne. Istnieje obawa obniżenia poziomu jakości edukacji i zaprzepaszczenia wypracowanych przez szkoły osiągnięć. Spowoduje chaos i zwolnienia w oświacie - zwolnienia nauczycieli, dyrektorów i pracowników szkolnej administracji i obsługi, przede wszystkim w gimnazjach. Oceniana jest jako pośpieszna i nie dostatecznie konsultowana z ekspertami. Protestujący są zgodni, że szkoły trzeba zmieniać, a nie likwidować. Warto przyjrzeć się choćby podręcznikom i podstawom programowym dla poszczególnych przedmiotów. A analizując podstawy programowe warto uwzględnić wnioski Raportu „Gender w podręcznikach”.

Wspomniany Raport to wynik analizy 25 proc. podręczników dopuszczonych przez MEN do użytku szkolnego w zakresie 28 przedmiotów, przeprowadzonej przez interdyscyplinarny zespół ekspercki z różnych ośrodków naukowych i organizacji społecznych pod kątem stereotypów i uprzedzeń związanych z płcią.

 

Treści podręczników wykazują znaczną asymetrię ról i statusów kobiet i mężczyzn. Dominują w nich postaci męskie, które dodatkowo częściej niż kobiece reprezentują wysoki status socjoekonomiczny – mężczyźni przedstawiani są w rolach związanych z władzą, prestiżem i zamożnością, wysokim wykształceniem i niezależnością. Kobiety natomiast ukazane są jako bezrobotne, opiekujące się bliskimi, pracujące w domu lub uczące się. W podręcznikowym świecie występują niemal wyłącznie osoby pełnosprawne i białe. Osoby o innym kolorze skóry, czy też z niepełnosprawnościami pojawiają się rzadko, za to często ukazane stereotypowo. Podręczniki reprodukują szkodliwe mity w kontekście dyskryminacji płci i przemocy seksualnej, nie uwzględniają problematyki przemocy ze względu na płeć. Utrwalają powszechne przyzwyczajenie językowe do używania męskoosobowych form wobec postaci żeńskich. Zarówno w podstawie programowej, jak i podręcznikach próżno szukać odniesień do idei prorównościowych, emancypacyjnych i demokratycznych. Nie tak powinna uczyć nowoczesna szkoła.

Raport przedstawia ogromną sprzeczność treści programowych w stosunku do szczytnych założeń, zawartych w statutach szkolnych. A mówią one o:

- zasadach demokracji i prawa, tolerancji;

- zapewnieniu równych szans, dostosowaniu społecznym, przeciwdziałaniu wykluczeniom;

- przyjaznej atmosferze, dobrym funkcjonowaniu w społeczności szkolnej;

- stwarzaniu warunków do kształcenia młodzieży niepełnosprawnej;

- odpowiedzialności w stosunku do przyszłych pokoleń;

- przeciwdziałaniu zagrożeniom społecznym i cywilizacyjnym;

- zasadach dobrych obyczajów i kulturze bycia.

Szkoła po­winna funk­cjo­no­wać we­dług ja­snych i pra­wo­rząd­nych za­sad. Kie­rować się po­wszech­nie obo­wią­zu­ją­cymi, nad­rzęd­nymi ak­tami praw­nymi oraz mię­dzy­na­ro­do­wymi po­sta­no­wie­niami, do­ty­czą­cymi praw czło­wieka: w tym praw kobiet, praw dziecka, praw mniejszości, praw osób niepelnosprawnych. Przygoto­wywać uczniów do po­trzeb cza­sów i funkcjonowania w społeczeństwie demokratycznym. Motywować do poszanowania i kreowania zasad demokracji. Na tym powinno skupić się Ministerstwo Edukacji Narodowej, bo na takie zmiany czekają rodzice, dzieci i nauczyciele.

Takich zmian – szczególnie dziś, w Dniu Nauczyciela – wszystkim nam życzymy! A Nauczycielkom i Nauczycielom życzymy, by ich praca – tak ważna dla całego społeczeństwa – była dla nich misją i sprawiała im satysfakcję. I przyjemność. By dawała poczucie sensu i spełnienia!

 

Tekst: Ewa Maciąg

Tu link do Raportu: http://gender-podreczniki.amu.edu.pl/